Yadımdadır... Babamın bir dostu var idi. Uşaq olduğum üçün hətta adını da unutmuşam.

Bizə şəkilli kağızlar gətirirdi. O getdikdən sonra babamdan bunların nə olduğunu soruşurdum. Babamın özü də deyəsən nə olduğunu yaxşı bilmirdi. Ona gör də  “boyayla çəkilmiş çiçək şəkilləridir”- deyirdi. Babamın dostunun növbəti gəlişində bunların nə olduğunu özündən soruşdum. Güldü və niyə soruşduğumu bilmək istədi. Sadəcə, maraqlıdır- dedim. Çünki mən də bütün uşaqlar kimi şəkillər çəkirdim, ancaq o şəkillər belə fərqli və gözəl olmurdu. Cavabında ona bir qabda su, kağiz, fırça gətirməyimi istədi. Gətirdim. Cibindən 3 balaca ağzı bağlı qab çıxardı. Uşaq həyəcanı ilə səbirsizlik etdim, nə olduğunu soruşdum. “ Gözlə” - dedi. Suyu gətirdim. Əlində olan balaca qabların içində rənglər vardı... Hələ də xatırlayıram, biri tünd bənövşəyi, biri qirmizi rəng idi, birinin içində isə maye vardı. Suyun içinə mayedən töküb qarışdırmağa başladı. Sonra rəngləri əlavə etdi... Suyun üzərində fərqli görüntülər yarandı, onlara fırça ilə toxunsa da rənglər bir-birinə qarışmırdı. Kağızı suyun üzərində sərdi, bir az gözləyib sonra  yavaşca götürdü. Bu həyatımda gördüyüm ən fərqli və ən gözəl rəsm əsəri idi. Bu əsər mənim gözümün qabağında, bir neçə dəqiqənin içərisində yaranmışdı. Mən özümü möcüzə görən bir adam kimi hiss edirdim. O rənglər, biri-birinə qarışan, amma harmoniyası və ardıcıllığı pozulmayan kompozisiya hələ də yadımdadır. Bu ebrudur- dedi qoca rəssam. – Ebru?- deyə maraqla soruşdum. – Bəli, düz eşitdin-dedi. Təəssüf ki, o rəsmi qoruyub saxlaya bilmədim. Amma naxışlar yaddaşımda əbədi ilişib qaldı...     

Bu üslubda işlənən gözəl rəsm əsəri yaxın günlərdə yenidən internetdə qarşıma çıxdı. O uşaqlıq illərinə qayıtdım... Ebru ilə bağlı məlumat toplamağa başladım. Məlum oldu ki, rəssamlığın bir üslubu olan ebru üslubunda rəsm çəkən zaman musiqiyə qulaq asmaq insana xüsusi zövq verir, onun ruhunu dincəldir. Yəni ebru həm sənət, həm də istirahətdir. Ebruyla ilk  dəfə tanış olanlar üçün onun su üzərində hazırlanan müxtəlif bir rəsm əsəri olduğunu deyə bilərəm. Ebrunun iş xüsusiyyəti bir qədər sadə və maraqlıdır. Amma digər janrlarda hər hansı rəsm əsərini çəkərkən onun yanlış yerlərini təzədən işləmək olur. Amma ebrunu silmək olmur ve ebru təkrar olunmazdır. Bir dəfə hazırlanmış ebru heç zaman sonradan çəkilmiş ebruya bənzəmir.

Ebru sənətinin hansı ölkədə və nə vaxt yarandığı məlum deyil. Ancaq Şərq ölkələrinə aid bir naxış sənəti olduğu düşünülməkdədir. Bəzi mənbələridə Hindistanda ortaya çıxdığı yazılır. Bəzi mənbələrə görə isə Türküstandakı Buxara əyalətində yaranaraq qədim İpək you ilə Osmanlılara keçib. Ebru sənətinin kökünün IX-X əsrlərə qədər uzandığı məlumdur. X əsrdə çinli Su Yijian bir əsərində ebru sənətini fırça, mürəkkəb, mürrəkkəbdaşı və bəzəkli kağız "Wen Fang Si Pu" (çalışmağın dörd xəzinəsi) kimi qeyd edir. Avropalı səyyahlar tərəfindən İstanbuldan öz ölkələrinə apardıqları ebru kağızları əvvəl Almaniyada, sonra isə Fransa və İtalyada “mərmər kağızı” və ya “türk mərmər kağızı”, hətta “türk kağızı” adı ilə tanınıb və hazırlanmağa başlanıb. Ebru sənətinə aid rəsmlər hər ölkənin incəsənət anlayışına görə bir-birindən fərqlənir. 

Ebru haqqında türkcə qələmə alınmış ən qədim əsər təxminən 1615-ci  ildə yazılan “Tərtib-i Risale-i Ebri" adlı kitab hesab olunur.  Osmanlı dövründə müstəqil bir sənət və yaradıcılıq qolu olan ebruçuluq XX əsrin başlanğıcında yaddan çıxmağa başladı. 

Lakin ebru, onu nəsildən-nəslə az da olsa yaşadan və ötürən sənətkarların sayəsində dünyanın fərqli nöqtələrində hələ də yaşadılmaqda və sevilməkdədir.

Ebru sənəti adətən sehrli bir ayna kimi, sizi sizə əks etdirir. Bu sənətin texnologiyası əslində çox sadədir. Suya xüsusi və fərqli məhlul qatılır və bu məhlul suyu qatılaşdırır və boyaların bir-birinə qarışmasına imkan vermir. Həmin məhlulun tərkibi üyüdülmüş nar dənələri və dəniz yosunlarının qarışığından ibarətdir. Bəzən isə bu mayeni kəsilən iribuynuzlu heyvanların ödü də əvəz edir. Fırça hazırlamaq üçün at tükündən, əsasən də yaşlı atın quyruq tüklərindən istifadə olunur.

Hətta ebru sənəti ilə məşğul olmaq heç bir xüsusi istedad və ya rəssamlıq təhsili də tələb etməyə bilər. Lakin, ebrunun da öz xüsusi tələbkarlığı var - o bir zövq işidir, istirahətdir, ruhun sakitləşdirilməsidir.  Ebru sənətini öz daxilində fərqli - “şal ebru”, “bülbül yuvası”, “daraqlı ebru”, “dalğalı ebru” növlərinə bölmək olar.  Bir zamanlar babamın qonağı olan o qoca rəssamın  yaratdığı rəsmlərin bu növlərdən hansına aid olduğunu xatırlamıram. Bəlkə elə o özü də bundan xəbərsiz qəlbinin arzularını, hiss etdiyi duyğuları ebrunun köməyi ilə insanlara çatdırmağa çalışırmış. Lakin bir şeyə əminəm – onun vasitəsilə tanış olduğum ebru bu gün də yaddaşımın bir parçasında ən işıqlı xatirə kimi yaşamaqdadır. Kim bilir, bəlkə bir gün özümdə əlimə fırça götürüb bu sehrli rəsmlərdən birini çəkmək istədim...  

Aysu Məhərrəmli

HÜQUQ GUŞƏSİ

HÜQUQ GÜŞESİ

Bölmənin digər xəbərləri

Geriyə İrəli

AZAL Bakı-Naxçıvan-Bakı marşrutu üzrə uçuşları bərpa edir

17-11-2020-18-25 Xəbərlər

AZAL Bakı-Naxçıvan-Bakı marşrutu üzrə uçuşları bərpa edir

19 noyabr tarixindən etibarən Azərbaycanın milli aviadaşıyıcısı (AZAL) Bakı-Naxç...

Naxçıvanda şəhidlər böyük ehtiramla qarşılanıb

17-11-2020-16-27 Rəsmi

Naxçıvanda şəhidlər böyük ehtiramla qarşılanıb

1990-cı il noyabrın 17-də Naxçıvan Ali Sovetinin sessiyasında ümummilli liderimi...

Ermənistan XİN rəhbərinin müavini də istefa verdi

17-11-2020-15-49 Xəbərlər

Ermənistan XİN rəhbərinin müavini də istefa verdi

Ermənistan xarici işlər nazirinin müavini Şavarş Köçəryanın da vəzifəsindən iste...

Paşinyanın on minlərlə erməni ilə bağlı gizli statistikası aşkarlandı

17-11-2020-12-54 Xəbərlər

Paşinyanın on minlərlə erməni ilə bağlı gizli statistikası aşkarlandı

Son iki il yarım müddətində Ermənistanda vətəndaşlıqdan imtina ilə bağlı 16 894 ...

Şərur Əməliyyat Taboruna yeni avtomobillər verilib

17-11-2020-11-20 Xəbərlər

Şərur Əməliyyat Taboruna yeni avtomobillər verilib

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi xəbər verir ki, Daxili Qoşunların "Naxçıvan” Əlah...

30 il əvvəl Naxçıvanda qaldırılan üçrəngli bayrağımız bu gün vüqarla dalğalanır

17-11-2020-00-00 Xəbərlər

30 il əvvəl Naxçıvanda qaldırılan üçrəngli bayrağımız bu gün vüqarla dalğalanır

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin atributu olan üçrəngli, ay-ulduzlu bayrağın yeni...

Dövlət Gömrük Komitəsində çalışan işçilər üçün attestasiya imtahanı keçirilib

16-11-2020-20-32 Xəbərlər

Dövlət Gömrük Komitəsində çalışan işçilər üçün attestasiya imtahanı keçirilib

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi xəbər verir ki, imtahan Naxçıvan Muxtar Respublik...

Paşinyan: “Son iki gündə Şuşadan 300-dən çox erməni hərbçinin meyiti götürülüb”

16-11-2020-18-41 Xəbərlər

Paşinyan: “Son iki gündə Şuşadan 300-dən çox erməni hərbçinin meyiti götürülüb”

"Şuşanı saxlamaq mümkün olsaydı, saxlayardıq”.

Muxtar respublikanın torpaq və su ehtiyatlarından səmərəli istifadə edilir

16-11-2020-18-19 Rəsmi

Muxtar respublikanın torpaq və su ehtiyatlarından səmərəli istifadə edilir

Kəngərli rayonunda yeni qapalı suvarma şəbəkəsi qurulub.

Naxçıvan Şəhər İcra Hakimiyyətində qərargah yaradıldı

16-11-2020-14-34 Xəbərlər

Naxçıvan Şəhər İcra Hakimiyyətində qərargah yaradıldı

Bu barədə NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyinə Naxçıvan Şəhər İcra Hakimiyyətindən m...

Türk əsgərlərinin Qarabağa göndərilməsinə dair sənəd Parlamentə təqdim edildi

16-11-2020-12-50 Xəbərlər

Türk əsgərlərinin Qarabağa göndərilməsinə dair sənəd Parlamentə təqdim edildi

Türkiyənin Azərbaycana ordu göndərilməsi barədə qanun layihəsi Türkiyə Böyük Mil...

Paşinyan: “Yüzlərlə hərbçimiz itkin düşüb”

16-11-2020-11-26 Xəbərlər

Paşinyan: “Yüzlərlə hərbçimiz itkin düşüb”

Qarabağda itkin düşən bir neçə yüz əsgərimiz var.

Ermənilərin Kəlbəcərdən çıxarılması üçün ayrılan vaxt niyə uzadıldı?

16-11-2020-10-35 Xəbərlər

Ermənilərin Kəlbəcərdən çıxarılması üçün ayrılan vaxt niyə uzadıldı?

Azərbaycan, Rusiya və Ermənistan rəhbərliyinin imzaladığı Bəyanata əsasən, işğal...

Paşinyan hərbçiləri Qarabağdan Yerevana çağırıb

16-11-2020-09-48 Xəbərlər

Paşinyan hərbçiləri Qarabağdan Yerevana çağırıb

Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan hərbçiləri Qarabağdan Yerevana qayıtmağa ...

Misir portalı “Şuşa həqiqətləri” sənədli videoçarxı haqqında məqalə yayıb

16-11-2020-09-00 Xəbərlər

Misir portalı “Şuşa həqiqətləri” sənədli videoçarxı haqqında məqalə yayıb

Misirin “Nile1” informasiya portalının baş redaktoru Mahmud Diab Azərbaycanın qə...

General-mayor Hüseyn Mahmudov: Azərbaycan Ordusunun qüvvələri Kəlbəcərə hərəkət etmək üçün tam hazır vəziyyətdədir

15-11-2020-16-46 Xəbərlər

General-mayor Hüseyn Mahmudov: Azərbaycan Ordusunun qüvvələri Kəlbəcərə hərəkət etmək üçün tam hazır vəziyyətdədir

Noyabrın 15-nə planlaşdırılmış və üç ölkənin rəhbərləri tərəfindən imzalanmış bə...

Prezidentin köməkçisi: Ermənistan Kəlbəcərin tam boşaldılması üçün noyabrın 25-dək vaxt istəyib

15-11-2020-15-21 Xəbərlər

Prezidentin köməkçisi: Ermənistan Kəlbəcərin tam boşaldılması üçün noyabrın 25-dək vaxt istəyib

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev, Ermənistan Respublikasının b...

Hikmət Hacıyev: Kəlbəcərdə məskunlaşmış mülki əhali tamamilə qanunsuz xarakter daşıyır

15-11-2020-15-11 Xəbərlər

Hikmət Hacıyev: Kəlbəcərdə məskunlaşmış mülki əhali tamamilə qanunsuz xarakter daşıyır

Azərbaycanın Kəlbəcər rayonunda qeyri-qanuni məskunlaşmanın nəticələri aradan qa...

Türkiyə mediası: Kəlbəcəri tərk edən ermənilər evləri və meşələri yandırırlar

15-11-2020-14-24 Xəbərlər

Türkiyə mediası: Kəlbəcəri tərk edən ermənilər evləri və meşələri yandırırlar

Azərbaycanın işğalçı Ermənistan üzərində rəşadətli hərbi-siyasi qələbəsi, eləcə ...

Qarabağ müharibəsində Ermənistan tərəfdən muzdluların döyüşməsi ilə bağlı yeni fakt ortaya çıxıb

15-11-2020-10-56 Xəbərlər

Qarabağ müharibəsində Ermənistan tərəfdən muzdluların döyüşməsi ilə bağlı yeni fakt ortaya çıxıb

Qarabağ müharibəsində Ermənistan tərəfdən xarici muzdluların, o cümlədən terrorç...

Rusiyalı jurnalist: Düşünürəm ki, Paşinyan hakimiyyətinin sonuna az qalıb, noyabrın 10-dan onun üçün geri sayım başlayıb

14-11-2020-17-56 Xəbərlər

Rusiyalı jurnalist: Düşünürəm ki, Paşinyan hakimiyyətinin sonuna az qalıb, noyabrın 10-dan onun üçün geri sayım başlayıb

Ermənilər məğlubiyyətə görə kimə “borclu” olduqlarını anlayırlar və bu səbəbdən ...

Regional nəqliyyat-kommunikasiya sisteminin yeni qovşağı – Naxçıvan

14-11-2020-15-55 Xəbərlər

Regional nəqliyyat-kommunikasiya sisteminin yeni qovşağı – Naxçıvan

Azərbaycanın müzəffər Qələbəsini özündə ehtiva edən, Azərbaycan, Rusiya və Ermən...

Mühasibat isçilərinə əmlakın və öhdəliklərin inventarizasiyası qaydaları ilə bağlı təlim keçirildi

14-11-2020-12-45 Xəbərlər

Mühasibat isçilərinə əmlakın və öhdəliklərin inventarizasiyası qaydaları ilə bağlı təlim keçirildi

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi xəbər verir ki, təlim Naxçıvan Muxtar Respublikas...

Xankəndi də boşalıb-Şəhərdə erməni hərbçiləri belə yoxdur

14-11-2020-11-24 Xəbərlər

Xankəndi də boşalıb-Şəhərdə erməni hərbçiləri belə yoxdur

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi xəbər verir ki, “RİA Novosti” Azərbaycanın işğal ...

Şuşa ətrafında gedən döyüşlərdə həlak olan bir neçə hərbi qulluqçunun cəsədlərinin mübadiləsi həyata keçirilib

14-11-2020-11-05 Xəbərlər

Şuşa ətrafında gedən döyüşlərdə həlak olan bir neçə hərbi qulluqçunun cəsədlərinin mübadiləsi həyata keçirilib

Azərbaycanın Respublikasının Dağlıq Qarabağ bölgəsində dislokasiya olunan Rusiya...

Milli Məclis Prezident, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevə və Azərbaycan xalqına müraciət qəbul edib

13-11-2020-16-05 Xəbərlər

Milli Məclis Prezident, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevə və Azərbaycan xalqına müraciət qəbul edib

Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi noyabrın 13-də keçirilən iclasında Azər...

Rəcəb Tayyib Ərdoğan: Türk Ordusunun heç bir birliyinin bayrağı son əsgəri can vermədən torpağa düşməyib

13-11-2020-14-57 Xəbərlər

Rəcəb Tayyib Ərdoğan: Türk Ordusunun heç bir birliyinin bayrağı son əsgəri can vermədən torpağa düşməyib

Əsgərlikdə bayrağın mənasını, müqəddəs bir əmanət olduğunu ən yaxşı siz bilirsin...

Paşinyan: 20 min əsgərimiz mühasirəyə düşəcəkdi

13-11-2020-12-18 Xəbərlər

Paşinyan: 20 min əsgərimiz mühasirəyə düşəcəkdi

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi xəbər verir ki, Ermənistanın Baş naziri Nikol Paş...

Hulusi Akar: “Türkiyənin Qarabağdakı yeri həm ərazidə, həm də danışıqlar masasındadır”

13-11-2020-10-50 Xəbərlər

Hulusi Akar: “Türkiyənin Qarabağdakı yeri həm ərazidə, həm də danışıqlar masasındadır”

“Qarabağ sazişində Türkiyənin yeri harada deyə soruşanlara cavab verirəm: Türkiy...

Avropa İttifaqının ali nümayəndəsi Dağlıq Qarabağa dair bəyanatı müsbət qiymətləndirib

13-11-2020-09-24 Xəbərlər

Avropa İttifaqının ali nümayəndəsi Dağlıq Qarabağa dair bəyanatı müsbət qiymətləndirib

Azərbaycan Respublikası xarici işlər naziri Ceyhun Bayramovun Avropa İttifaqının...