Naxçıvan ədəbi mühitinin tanınmış yetirmələrindən olan Əli Səbri Qasımov yazıçı, publisist, tərcüməçi və ictimai xadim kimi çoxşaxəli və səmərəli fəaliyyət göstərmişdir.

Qasımov Əli Camal oğlu (Əli Səbri) 15 aprel 1892-ci ildə Nehrəmdə dünyaya göz açmış, bir müddət sonra ailəsi Naxçıvan şəhərinə köçmüşdür. Uşaq yaşlarından elmə böyük maraq göstərən Əli Qasımov xatirələrində yazırdı: “Şəxsən mənim tamam yeni həyata qədəm basmağımda, savadlanmağımda, təhsil alma­ğım­da dörd böyük şəxsiyyətin – Mirzə Abbas Qədimovun, Məmməd Taği Sidqinin, Hüseyn Cavidin, bir də Əziz Şərifin atası Qurbanəli Şərifovun müstəsna rolu olmuşdur”. O, Naxçıvan şəhərində əvvəlcə  Mirzə Abbas Qədimovdan dərs almış, əsası M.T.Sidqi tərəfindən qoyulmuş məktəbdə  oxumuş,  sonra isə Qori Müəllimlər Seminariyasında təhsilini davam etdirmişdir.1913-cü ildə seminariyanı bitirən Əli bir müddət Bakıda pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olmuşdur. O illərdə yazıçının Bakıda “Cəmiyyəti-xeyriyyə”, “Səfa”, “Nicat” kimi cəmiyyətlərin işin­də iştirakı faktları da bəllidir. Məşhur mil­yonçu-xeyriyyəçi Hacı Zeynalabdin Tağıyevin maddi dəstəyi ilə ali təhsil almağa hazırlaşan gənc ədib  birinci dünya müharibəsinin başlanması ilə əlaqədar  arzusunu təxirə salmışdır.

Müharibə illərində Osmanlı əsgərlərinə və qaçqınlarına yar­dım niyyətiylə həyata keçirilən tədbirlərə qoşulan Əli Səbri bir sıra ziyalılarla birlikdə bu məqsədlə Qars, Batu­mi, Trabzon və başqa şəhərlərə səfərlər etmişdir. Dəfələrlə ölüm təhlükəsi ilə üzləşsə də, Ə.Səbri həyata keçirdikləri humanist aksi­ya­dan geri çəkilməmişdir.

1918-1920-ci illərdə  Əli Səbri Naxçıvanın ictimai-siyasi həyatında fəal iştirak etmiş, bölgənin erməni təcavüzündən qorunması istiqamətində görülən işlərdə qüvvəsini əsirgəmə­mişdir. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri cənab Vasif  Talıbov Naxçıvanın muxtariyyətinin 90 illiyinə həsr olunmuş təntənəli mərasimdəki məruzəsində həmin mərhələni xarakterizə edərkən demişdir: “Naxçıvan ziyalıları yaxşı başa düşürdülər ki, mübarizə aparmadan muxtariyyət qazanmaq mümkün deyil. Odur ki, əlində qələm tutanlar da siyasi mübarizə cəbhəsində vuruşurdular. Onlardan yazıçı-publisist Əli Səbri Qasımovun və Naxçıvanın ləyaqətli oğlu Behbud ağa Şahtaxtinskinin adını xüsusi qeyd etmək istəyirik”.

1919-cu ilin sentyabr-oktyabr aylarında Naxçıvanda olan amerikan polkovniki V.Haskellə aparılan danışıqlarda Ə.Səbri yerli əhalinin seçdiyi səlahiyyətli nümayəndə kimi qətiyyətlə çıxış etmiş, Naxçıvana və ətraf  bölgələrə erməni təcavüzünü tutarlı dəlillərlə ame­ri­ka­lıların nəzərinə çatdırmışdı. Ə.Səbri nümayəndə heyətinin tərki­bində Naxçıvan əhalisinin 17 maddədən ibarət tələblərini  amerikalı polkovnik V.Haskelə təqdim etmiş və bildirmişdir ki, əgər  bu tələblər qəbul olunmasa, nax­çı­vanlılar öz haqlarını əldə silah qoruyacaqlar. Naxçıvan, Ordubad, Şərur, Sürməli, Milistan və Vedibasar mahallarının əhalisi adından Azərbaycan Xalq Cümhuriy­yə­tinin rəhbərlərinə göndərilən 1919-cu il 09 sentyabr tarixli sənədi də Əli Səbri imzalamışdır. Sənəddə Naxçıvanın Azərbaycanın tərkibində saxlanılması, Zəngə­zura gedən yolun açılması və s. tələb­lər irəli sürülürdü…

Azərbaycanda Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra Ə.Səbri ədəbi, pedaqoji və jurnalistlik fəaliyyətini davam etdirmişdir. O, 1923-28-ci illərdə xalq təhsili işçiləri ittifaqında inspektor işləmiş, eyni zamanda, Bakıda universitetin filologiya fakültə­sində təhsil almışdır. Sonra isə “Maarif işçisi” jurnalının redaktoru vəzifəsində işləyən yazıçı 1937-ci ilədək qiyabi pedaqoji institutda çalışmışdır. Ədibin rep­ressiya təhlükələrindən sovuşmaması, həbsə alınması, qısa fasilələrlə çoxillik sürgün həyatı keçirməsi, sürgündən qayıdışı, nəhayət, bəraət alması faktları onun ömür yolunun ağrılı səhifələrindəndir. Ustad Mirzə Cəlilin qızı Mü­nəv­vər Məmmədquluzadəyə rus dilində ünvanlanmış 19 yanvar 1962-ci il tarixli məktubda Əli Səbri həmin ağır illəri xatırlayaraq yazmışdı: “Həyatımın on səkkiz ən yaxşı ilini mən Sibirin qarlı, sərt çöllərində dəfn etmişəm...”

Bəraət aldıqdan sonra Ə.Səbri Azərnəşrdə bədii ədəbiyyat şöbəsində redaktor, 1976-cı ildən Azərbaycan Yazıçılar İttifaqı Ədəbiyyat fondunun sədri vəzifələrində çalışmışdır. 1934-cü ildən Yazıçılar İttifaqının üzvü olan, sovet yazıçılarının həmin il keçirilmiş birinci qurultayına nümayəndə seçilən Əli Səbri uzun ömür ya­şa­mış, 1983-cü il fevralın 19-da 91 yaşında ikən Bakıda vəfat etmişdir.

 Əli Səbrinin yaradıcılığı çoxşaxəlidir. O, ədəbiyyat tari­xi­mizə nasir, publisist, tənqidçi, tərcüməçi kimi daxil olmuşdur. Əli Səbri bədii yaradıcılığa hələ seminariya tələbəsi ikən başlamışdır. Onun çap olunmuş ilk orijinal kitabı “Şəbi-hicran, yaxud müsibəti-Şadi” adlanır. 1912-ci ildə Bakıda Orucov qardaşlarının elektrik mətbəəsində işıq üzü görən bu kitabda  iyirmi yaşlı gənc qələm sahibinin eyni adlı povesti veril­miş­dir. Aşiqanə-melodramatik səpkidə yazılmış bu təsirli nəsr nümunəsində Şadi adlı azərbaycanlı gəncin na­kam  eşqinin acı taleyi özünün sentimental ifadəsini tap­mış­dır. “Balaca və Xallı” povesti isə uşaqlar üçün qələmə alınmışdır. Rus yazıçısı Dmitriyevadan iqtibas etdiyi bu əsəri Ə.Səbri ilk dəfə 1914-cü ildə Bakıda nəşr etdirmişdir. Ə.Səbri əsərin sadəcə tərcüməsi ilə kifayət­lən­məmiş, onu yerli şəraitə, milli koloritə uyğunlaşdırmış, müəyyən dəyişikliklər və əlavələrlə dolğunlaş­dır­mışdır. Sovet dövründə yazıçı əsər üzərində yenidən işləmiş, hadisə­lərin davamını qə­ləmə almışdır. Bu ikinci yara­dı­cılıq prosesi əsəri sonralar orijinal po­vest kimi təqdim etmək üçün müəllifə əsas vermişdir. Ə.Səbri sujeti lüzumsuz əlavələrlə ağırlaşdırmamış, hadisə və personajların yığcam və koloritli təsvirinə nail olmuş­dur. Oxucu sadə və təmiz hissiyyata malik Balacanı, Nəzakət müəl­liməni dolğun bədii surətlər kimi sevir.

Əli Səbrinin ən geniş yayılan, müəllifə daha çox şöhrət qazandıran əsəri “Sol­ğun çiçək” romanıdır.Yazıçı  bu əsəri 1912-ci ilin dekabrında Qori semi­na­ri­yasının tələbəsi ikən tamamlamış, bir il sonra Bakıda Orucov qardaşlarının mət­bəəsində ayrıca kitab halında çap etdirmişdir. 1914-cü ildə yenidən çap olunan həmin roman ədəbi mühitdə maraq doğurmuşdur. “Solğun çiçək” 1910-cu illər nəsri üçün xarakterik olan aşiqanə-sentimental bir ruhda yazılıb. Müəllif “Solğün çiçək” üzərində 1970-ci illərdə yenidən işləmiş, bir sıra dəyişikliklər aparmışdır.

Romanın əvvəlində belə bir epiqraf var: “Əziz müəllimim Firudin bəy Kö­çər­liyə həsr edirəm”. Bu epiqraf Əli Səbrinin ədəbi aləmə qədəm qoymasında F.Köçərlinin rolunu bir daha yada salır. “Solğun çiçək” Fərhadla Əfruzun nakam sevgisi, bu məhəbbət yolunda canlarını fəda etmələri, yeniliklə köhnəliyin mübarizəsi  üzərində qurulmuşdur. Hadi­sələr Naxçıvan şəhərində baş verir. Doğrudur, şəhərin adı bütöv çəkilmir, sadəcə “N” formasında göstərilir. Lakin “N” şəhərinin əsas məhəllələrindən biri kimi Şa­hab məhəlləsinin, yerli ziyalılarından M.T.Sidqinin, Molla Mahmud Çakərin adla­rının çəkilməsi və bir sıra digər tutarlı faktlar hadisələrin Naxçıvanda baş vermə­sinə şübhə yeri qoymur. “Atalar və oğullar”, köhnəliklə yenilik arasındakı ziddiyyət burada daha kəskinliyi ilə süjetin əsasına qoyulmuşdur. Köhnəlik, hələ ki, güclü­dür. Şəxsiyyət azadlığı, insani dəyərlər yolunda çarpışan, əzab çəkən Fərhad kimi gənclər, hələ ki, qalib gələ bilmirlər, lakin mənəvi ləyaqətləri və dəyanətləri ilə oxu­­cunun gözündə ucalırlar. Ə.Səbri Fərhadın timsalında ötən əsrin əvvəlləri Azər­baycan gəncliyinin üzləşdiyi problemləri, çətinlikləri məharətlə ümumiləşdirməyi ba­carmışdır.

Əli Səbrinin qələmindən dolğun hekayələr də  çıxmışdır. Həmin əsərlərin əksəriyyəti uşaq ədəbiyyatımızın dəyərli nümunələri sırasına daxil edilməyə layiqdir. 1914-cü ildə yazdığı “Qaraçılar”  hekayəsində müəllif yığcam, lakin mənalı epizodlar timsalında iki dünyagörüşü, iki mənəviyyatı üz-üzə qoymuş, təbiətin saf qoynunda yaşayıb, təbiətdən saflıq, təmizlik əxz edən qaraçıların insaniyyət baxımından bəy-xan mühitinin bəzi nümayəndələrindən üstün olduğunu təsvir etmişdir. Yazıçının “Gonbul ayı balası” hekayəsi də sentimental, müəyyən qədər də idillik ruhdadır. Bu əsər Ə.Səbrinin 1920-ci ildən sonrakı yaradıcılığının məhsuludur. Hekayə birinci şəxsin – ovçu Hatəmin dilindən nağıl olunur. Bu yığcam əhvalatların təqdimi ilə yazıçı ovçu həyatının və təbiət mühitinin ayrı-ayrı mənalı epizodlarını qələmə almışdır. “Firuzun kədəri” hekayəsində isə düzlük, doğruçuluq, mənəvi təmizlik kimi müsbət əxlaqi keyfiy­yət­lər ön plana çəkilmişdir. Kiçik yaşlı Firuzun saf mənəviyyatının oğruların- İbişlə Mahmudun bəd niyyətinə qarşı qoyulması, Firuzun düzlüyünün onlara nümunə göstərilməsi maraq doğuran ibrətamiz məqamdır. “Himayə”  hekayəsində də müəllif insanlar arasında ünsiy­yə­tin, xeyirxahlığın, qarşılıqlı səmimiyyətin mühüm şərti olması ideyasını bədii şəkildə əsaslandır­mışdır. Saf qəlbə, nəcib mənəviyyata malik Loğman müəllim, hə­yat yoldaşı Vəsilə xanım kimi surətlərin bədii təqdimi həmin əsərdə əsas yeri tutur.

Ə.Səbrinin hekayələrinin çoxunda hadisələrin Naxçıvan mühiti ilə bağlılığına işarələr vardır. Məsələn, “Firuzun kədəri” hekayəsində Şahbuz, Qaraxanbəyli, Xal­xal meşəsi kimi yerlərin adının çəkilməsi, heka­yənin əsas surəti Firuzun Uzunoba kəndində yaşaması və s. detallar bu baxımdan maraq doğurur.

Ə.Səbri həm də fəal publisist və tənqidçi kimi tanınmışdır.O, hələ tələbəlik illərindən başlayaraq  dövrün, cəmiyyətin aktual ictimai-siyasi, sosial-mədəni problemlərinə, o cümlədən  milli istiqlal, vətənpərvərlik, ədəbiyyat, teatr, maarif, ana dili məsələləri və s. mövzularda  400-dən artıq məqalə yazmış, Bakıda və Tiflisdə (Tbilisidə) çıxan “Molla Nəsrəddin”, “Yeni füyuzat”, “İqbal”, “Açıq söz” “Azərbaycan”, “Gələcək”, “Ədəbiyyat və incəsənət”  və digər mətbuat orqan­larında Ə.Səb, Ə.Səbri, Dağyuniszadə, Yəmut Elli və s. imzalarla çap etdirmişdir.

Ə.Səbri həm də mahir bir tərcüməçi olmuş, müxtəlif vaxtlarda L.N.Tolstoy, İ.S.Turgenev, A.P.Çexov, V.Şekspir, R.Taqor və başqa yazıçıların bir sıra əsərlə­rini, ayrı-ayrı elmi, siyasi monoqrafiyaları Azərbaycan dilinə tərcümə etmişdir. Bundan əlavə, M.S.Ordubadi, S.Şamilov və başqa Azərbaycan yazıçılarının bəzi əsərlərinin rus dilinə tərcüməsi də Ə.Səbriyə məxsusdur. 1912-ci ildə hələ Qori seminariyasının tələbəsi ikən gənc Əli L.N.Tolstoyun dörd heka­yə­sini Azərbaycan dilinə tərcümə etmiş, bu tərcümələri F.Köçərli müsbət qiymətlən­dir­mişdi. Sonrakı illərdə o, bu sahə ilə daha ciddi məşğul olmuşdur. R.Taqorun “Fəlakət”, P.P.Verşinqoranın “Təmiz vicdanlı insanlar” adlı kitabları, “Gürcü hekayələri” adlı məcmuə, V.Şekspirin “Şıltaq qızın yumşalması” pyesi və s. Əli Səbrinin geniş tərcümə yaradıcılığından xəbər verir.

Ümumiyyətlə, Əli Səbri Qasımov istiqlal mücadiləsində fəallıq göstərən, ədəbiyyat və mədəniyyət tariximizdə diqqətəlayiq yer tutan vətənpərvər ziyalı olmuşdur.

 

HÜSEYN HƏŞİMLİ: filologiya üzrə elmlər doktoru, 
əməkdar elm xadimi

 

Bölmənin digər xəbərləri

Geriyə İrəli

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

29-03-2020-16-32 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında martın 30-na gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb....

Mənfəət, əmlak və gəlir vergisi bəyannamələrinin təqdim edilməsi və vergilərin ödənilməsi müddəti uzadılıb

29-03-2020-16-04 Xəbərlər

Mənfəət, əmlak və gəlir vergisi bəyannamələrinin təqdim edilməsi və vergilərin ödənilməsi müddəti uzadılıb

Hüquqi şəxslərin mənfəət və əmlak vergisi, fiziki şəxslərin gəlir vergisi bəyann...

Naxçıvan Muxtar Respublikasında Koronavirusla Mübarizəyə Dəstək Fonduna vəsaitlərin köçürülməsi davam edir

29-03-2020-13-59 Xəbərlər

Naxçıvan Muxtar Respublikasında Koronavirusla Mübarizəyə Dəstək Fonduna vəsaitlərin köçürülməsi davam edir

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin 2020-...

Naxçıvanda koronavirus yoxdur - Rəsmi açıqlama

29-03-2020-13-57 Xəbərlər

Naxçıvanda koronavirus yoxdur - Rəsmi açıqlama

Naxçıvan Muxtar Respublikasında koronavirusa yoluxma qeydə alınmayıb.

Bitki rənglərinin faydaları

29-03-2020-11-58 Xəbərlər

Bitki rənglərinin faydaları

Bitkilər insan orqanizmi üçün çox faydalı olan birləşmələrin və o cümlədən təbii...

Sədərəkdə dezinfeksiya və tibbi profilaktika tədbirləri davam edir

28-03-2020-16-27 Xəbərlər

Sədərəkdə dezinfeksiya və tibbi profilaktika tədbirləri davam edir

Yaz və payız aylarında kəskin respirator virus infeksiyalarının artıb çoxalması ...

Qarğıdalı iqtisadi səmərə verən bitkilərdəndir-VİDEO

28-03-2020-15-59 Xəbərlər

Qarğıdalı iqtisadi səmərə verən bitkilərdəndir-VİDEO

Şərur rayonunun münbit torpaqlarında qarğıdalı bitkisi yaxşı inkişaf edir.

Prezident İlham Əliyev Bakıda “Yeni klinika” tibb müəssisəsinin açılışında iştirak edib-YENİLƏNİB

28-03-2020-15-32 Xəbərlər

Prezident İlham Əliyev Bakıda “Yeni klinika” tibb müəssisəsinin açılışında iştirak edib-YENİLƏNİB

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əli...

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

28-03-2020-14-54 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında martın 29-na gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb....

Şərur rayonunda yeni innovativ dərnəklər yaradılıb

28-03-2020-14-28 Xəbərlər

Şərur rayonunda yeni innovativ dərnəklər yaradılıb

Naxçıvan Muxtar Respublikası Təhsil Nazirliyi Şərur Şəhər Fizika-Riyaziyyat Təma...

Çirişin bilmədiyimiz faydaları

28-03-2020-12-40 Xəbərlər

Çirişin bilmədiyimiz faydaları

Muxtar respublikanın iqlim şəraiti burada müxtəlif minerallar, vitaminlərlə zəng...

Təhlükəsizliyimizin keşiyindəki təhlükəsizlik orqanları

28-03-2020-11-48 Xəbərlər

Təhlükəsizliyimizin keşiyindəki təhlükəsizlik orqanları

Yaxud, sədaqət, vicdan, cəmiyyət və dövlət qarşısında məsuliyyət.

Muxtar respublika ərazisində olan su ambarlarında 155 milyon kubmetr su ehtiyyatı vardır-VİDEO

28-03-2020-10-48 Xəbərlər

Muxtar respublika ərazisində olan su ambarlarında 155 milyon kubmetr su ehtiyyatı vardır-VİDEO

Muxtar respublikada yaz suvarma mövsümünə hazırlıq diqqət mərkəzindədir. Bu mövs...

“Naxçıvanın muxtariyyəti tarixdə və günümüzdə” kitabı çapdan çıxıb

28-03-2020-10-20 Xəbərlər

“Naxçıvanın muxtariyyəti tarixdə və günümüzdə” kitabı çapdan çıxıb

NUHÇIXAN xəbər verir ki, ötən il Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrin...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

28-03-2020-09-52 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqtisadi yeniliklərini tə...

Xoşqədəm Hidayətqızı Naxçıvan Koronavirusla Mübarizəyə Dəstək Fonduna pul ayırdı

27-03-2020-23-07 Xəbərlər

Xoşqədəm Hidayətqızı Naxçıvan Koronavirusla Mübarizəyə Dəstək Fonduna pul ayırdı

Məşhur teleaparıcı Xoşqədəm Hidayətqızı koronavirus (COVID-19) pandemiyası ilə m...

Naxçıvandakı tələbələrdən etiraz: Onlar yayılan videoların təhrif olunduğunu bildirirlər-VİDEO

27-03-2020-22-32 Xəbərlər

Naxçıvandakı tələbələrdən etiraz: Onlar yayılan videoların təhrif olunduğunu bildirirlər-VİDEO

Tələbələr yaradılan şəraitə görə dövlət başçısına minnətdardırlar. 

Naxçıvanda Polis Şöbəsi üçün yeni bina tikilir

27-03-2020-20-13 Xəbərlər

Naxçıvanda Polis Şöbəsi üçün yeni bina tikilir

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Dəmiryol Nəqliyyatında  Polis Şöbəsi üçün yeni...

Şərurda kommunal müəssisələr kombinatının təmizlik maşınları dezinfeksiya olunub

27-03-2020-19-43 Xəbərlər

Şərurda kommunal müəssisələr kombinatının təmizlik maşınları dezinfeksiya olunub

Muxtar respublikanın hər yerində olduğu kimi Şərur rayonunda da ərazilər təmiz s...

Şahbuzda yeni torpaqlar əkin dövriyyəsinə qatılır

27-03-2020-19-13 Xəbərlər

Şahbuzda yeni torpaqlar əkin dövriyyəsinə qatılır

2019-cu ildə Şahbuz rayonunun Türkeş kəndində yeni qapalı suvarma şəbəkəsi də qu...

Naxçıvanda meliorasiya və irriqasiya tədbirlərinin əhatə dairəsi genişləndirilir

27-03-2020-19-08 Rəsmi

Naxçıvanda meliorasiya və irriqasiya tədbirlərinin əhatə dairəsi genişləndirilir

Kəngərli və Şahbuz rayonlarında yeni qapalı suvarma şəbəkələri və nasos stansiya...

Əlahiddə Ümumqoşun Ordunun ön xətdə xidmət edən zenitçiləri ilə praktiki atışlar keçirilib-VİDEO

27-03-2020-18-10 Xəbərlər

Əlahiddə Ümumqoşun Ordunun ön xətdə xidmət edən zenitçiləri ilə praktiki atışlar keçirilib-VİDEO

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Əlahiddə Ümumqoşun Ordunun ön xətdə yerləşən hava hücum...

“Naxçıvanın dünya əhəmiyyətli abidələri” adlı layihə uğurla başa çatıb

27-03-2020-17-38 Xəbərlər

“Naxçıvanın dünya əhəmiyyətli abidələri” adlı layihə uğurla başa çatıb

AMEA-nın Naxçıvan Bölməsi və Naxçıvan Muxtar Respublikasının Təhsil Nazirliyinin...

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

27-03-2020-16-03 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında martın 28-nə gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb....

AZAL Bakı-Naxçıvan-Bakı reyslərinin qaydalarını açıqlayıb

27-03-2020-15-42 Xəbərlər

AZAL Bakı-Naxçıvan-Bakı reyslərinin qaydalarını açıqlayıb

AZAL aviaşirkəti Azərbaycan vətəndaşlarının nəzərinə qeyd-şərtsiz əməl etməli ol...

Şahbuz rayonunda dezinfeksiya tədbirləri davam etdirilir

27-03-2020-15-19 Xəbərlər

Şahbuz rayonunda dezinfeksiya tədbirləri davam etdirilir

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Şahbuz Rayon Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzinin əmək...

Naxçıvanda Koronavirusla Mübarizəyə Dəstək Fondunun yeni saytı fəaliyyətə başlayıb

27-03-2020-14-59 Xəbərlər

Naxçıvanda Koronavirusla Mübarizəyə Dəstək Fondunun yeni saytı fəaliyyətə başlayıb

Naxçıvan Muxtar Respublikasının Maliyyə Nazirliyindən NUHÇIXAN-a verilən məlumat...

Bakıya maşının “baqaj”ında girmək istəyirdi, saxlanıldı - VİDEO

27-03-2020-14-34 Xəbərlər

Bakıya maşının “baqaj”ında girmək istəyirdi, saxlanıldı - VİDEO

"Bəzi şəxslər xüsusi karantin rejiminin tələblərini pozaraq müxtəlif yollarla pa...

Türkiyəli nazir: Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu ilə daşınmaları iki dəfədən çox artırmaq mümkündür

27-03-2020-13-56 Xəbərlər

Türkiyəli nazir: Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu ilə daşınmaları iki dəfədən çox artırmaq mümkündür

Bakı-Tbilisi-Qars (BTQ) dəmir yolu yeni tip koronavirus (COVID-19) infeksiyası r...

Culfada yeni sort olan asılqan göbələyinin yetişdirilməsinə başlanılıb

27-03-2020-12-30 Xəbərlər

Culfada yeni sort olan asılqan göbələyinin yetişdirilməsinə başlanılıb

Göbələk orqanizm üçün olduqca faydalı bir bitkidir. Onun tərkibi vitamin, minera...